भगवान कार्तिकेयांची जन्मकथा..
जेव्हा भगवान शिवाची पत्नी ‘सती’ हिने वडील दक्ष यांच्या यज्ञात भस्मात उडी मारली, तेव्हा श्री शंकरांना फार दुःख झाले होते. दुःखापासून अलिप्त व्हावे म्हणून ते गहन तपश्चर्येसाठी बसले. पण असे केल्याने विश्व शक्तीहीन झाले होते. या संधीचा फायदा राक्षसांनी घेतला आणि पृथ्वीवर दहशत पसरवण्यास सुरुवात केली. देवांनाही सळो जी पळो करून सोडले. सर्वत्र कोलाहल माजल्यामुळे सर्व देव ब्रह्मदेवाची प्रार्थना करतात. तेव्हा ब्रह्माजी त्यांना म्हणतात की शिवपुत्र तारकासुराचा वध करील. इंद्र आणि इतर देव भगवान शिवाकडे जातात, त्यानंतर एका शुभ मुहूर्तावर शिव आणि पार्वतीचा विवाह होतो. त्यांच्या पोटी कार्तिकेयाचा जन्म होतो. कार्तिकेय तारकासुराचा वध करून देवांना त्याचे स्थान देतो. पुराणानुसार भगवान कार्तिकेयाचा जन्म षष्ठीतिथीला झाला होता, त्यामुळे या दिवशी त्यांच्या पूजेला विशेष महत्त्व आहे.
कार्तिकेयांचे दर्शन महिलांना वर्ज्य का ?
हिंदू धर्माच्या मान्यतेनुसार, भगवान शिव आणि देवी पार्वतीचा मोठा मुलगा कार्तिकेय, त्याचा धाकटा भाऊ गणेश प्रथम पूज्य देव होण्याची स्पर्धा जिंकल्यानंतर क्रोधात तपश्चर्या करण्यासाठी क्रो पर्वतावर गेला. जेव्हा शिव आणि पार्वती त्याला राजी करण्यासाठी शोधत आले तेव्हा कुमार कार्तिकेयने शाप दिला होता की जर स्त्रीचे दर्शन झाले तर ती सात जन्म विधवा राहील, शंकर-पार्वतीने असा एक दिवस असावा की त्यांना दर्शन घेता येईल अशी विनंती केली. तेव्हा कार्तिकेयाचा राग शांत झाला आणि त्याने आपल्या भक्तांच्या दर्शनासाठी एकच दिवस निश्चित केला. कुमार कार्तिकेय म्हणाले की, जो कोणी आपल्या वाढदिवसाला पौर्णिमा पाहील त्याच्या सर्व मनोकामना पूर्ण होतील. त्यामुळे त्यांचे दर्शन वर्षातून एकदाच होते.
कार्तिकेय किंवा मुरुगन (तमिळ नाव), एक लोकप्रिय हिंदू देवता आहे आणि त्याचे बहुतेक भक्त तमिळ हिंदू आहेत. भारतातील दक्षिणेकडील राज्यांमध्ये आणि विशेषतः तामिळनाडूमध्ये त्यांची पूजा केली जाते. त्यांची सहा प्रसिद्ध मंदिरे तामिळनाडूमध्ये आहेत. तमिळ लोक त्यांना तामिळ कडवूल म्हणजेच तमिळांचा देव म्हणून संबोधतात. ते भारतातील तामिळनाडू राज्याचे संरक्षक देवता देखील आहेत. तो भगवान शिव आणि माता पार्वतीचा ज्येष्ठ पुत्र कार्तिक स्वामींची मंदिरे अनेक ठिकाणी भारतात अनेक ठिकाणी आहेत आहे. देवी अशोकसंदरी, भगवान अय्यपा, देवी ज्योती, देवी मनसा आणि भगवान गणेश ही त्यांची धाकटी भावंडं आहेत.
त्याला दैवसेना आणि वल्ली अशी दोन बायका आहेत. देवसेना ही देवराज इंद्राची कन्या आहे जिला छठी माता म्हणूनही ओळखले जाते. वल्ली ही आदिवासी राजाची मुलगी.
भगवान कार्तिकेय यांचा मंत्र –
ॐ कार्तिकेयाय विद्महे षष्ठीनाथायः धीमहि तन्नो कार्तिकेय प्रचोदयात् ॥
कार्तिकेय हे भगवान शिव आणि देवी पार्वतीचे पुत्र असून त्यांचा जन्म सहा मुलांमध्ये झाला होता आणि त्यांची देखभाल कृतिका (सप्त ऋषर्षीची पत्नी) यांनी केली होती, म्हणून तिला कार्तिकेय धात्री असेही म्हणता।.
दक्षिण भारतात कार्तिकेयांचे आगमन –
प्राचीन ग्रंथानुसार एकदा ऋषी नारद मुनी एक फळ घेऊन कैलासला गेले होते. गणेश आणि कार्तिकेय यांच्यात फळाबाबत वाद झाला, त्यामुळे एक स्पर्धा (पृथ्वीभोवती तीन वेळा प्रदक्षिणा घालणे) आयोजित करण्यात आली होती, ज्यामध्ये विजेत्याला मिळेल. फळ. मुरुगनने मयूर या वाहनातून प्रवास सुरू केला, तेव्हा गणेशजींनी त्यांच्या आई आणि वडिलांना भेट दिली आणि ते फळ खाल्ले, यावर मुरुगन रागावले आणि कैलासहून दक्षिण भारताकडे निघून गेले.
देव-दानव युद्धात देवांचा सेनापती म्हणून, दक्षिण भारतात त्याची तरुण आणि लहान मुलांसारखी पूजा केली जाते.
स्वामी कार्तिकेय सेनापती आहेत. लष्करी सामर्थ्याची प्रतिष्ठा, विजय, सुव्यवस्था आणि शिस्त त्यांच्या कृपेने साधली जाते. तो या शक्तीचा प्रमुख देवता आहे.
सिंधुदुर्गात देवगड हिंदळे येथे कार्तिक स्वामींचे पुरातन मंदिर! –
कार्तिक स्वामींची मंदिरे भारतात अनेक ठिकाणी पहावयास मिळतात पैकी आपल्या सिंधुदुर्ग जिल्ह्यात देवगड तालुक्यामध्ये हिंदळे या गावी अगदी रस्त्यालगत कार्तिक स्वामींचे मंदिर आहे हे मंदिर गोरे कुटुंबीयांच्या व्यवस्थापनाखाली आहे. कार्तिक पौर्णिमेच्या दिवशी या मंदिरात दर्शनासाठी भाविकांची गर्दी असते. वर्षभरातून एकदाच या मंदिरात महिलांना प्रवेश असल्यामुळे महिलांची लक्षणीय गर्दी असते. अनेक भागातून भाविक यावेळी उपस्थिती लावतात. मंदिरातील कार्तिकस्वामी यांची सहामुखी मूर्ती आहे. दिनांक २६ नोव्हेंबर रोजी दुपारी ३ वाजून ५३ मिनिटानंतर व दिनांक २७ रोजी दुपारी १ वाजून ३५ मिनिटापर्यंत कार्तिक स्वामी दर्शनाचा योग आहे.
या दिवशी कार्तिक स्वामींची विधिवत पूजा केल्यास धनप्राप्ती होते. पूजेच्या वेळी त्यांना मोरपंख अर्पण करावे. (मात्र ते घरी आणू नये असा प्रघात आहे) चंदन, दशांगधूप, दीप, अर्पण करून आशीर्वाद घ्यावा, कार्तिकेय हे बलबुद्धी साहस, विजय याचे प्रतीक मानले गेले आहे आर्थिक अडचणीत असलेल्या व कर्जात बुडालेल्या व्यक्तींनी या दिवशी कार्तिक स्वामींचे दर्शन निश्चित घ्यावे विशेषतः विद्यार्थी दशेतील व्यक्तींनी प्रज्ञाविवर्धिनी स्तोत्र वाचून कार्तिकेयांचे दर्शन घ्यावे. विद्या प्राप्ती आणि शैक्षणिक यशासाठी हे दर्शन खूप महत्वाचे असते. ज्यांना कार्तिक स्वामींचे मंदिर फार दूर असेल व दर्शन घेता येणे शक्य नसेल अशांनी त्यांच्या फोटो समोर आपल्या मनातील इच्छा बोलून मोरपंख वाहावे. व आशीर्वादित व्हावे.
- चंद्रशेखर तेली, जामसंडे.
